Sytuacja epidemiologiczna w kwietniu 2026
W ostatnim tygodniu kwietnia 2026 służby weterynaryjne odnotowały wysyp ognisk chorób drobiu. Potwierdzono ponad 20 ognisk, w tym wiele związanych z wysoce zjadliwą grypą ptaków (HPAI) oraz ognisk rzekomego pomoru drobiu (ND). Likwidacja ognisk w ciągu kilku dni wymusiła wybicie łącznie 1 055 119 ptaków: 913 488 w stadach objętych HPAI oraz 141 631 w ogniskach ND. To znaczący ubytek stanu drobiu w krytycznym okresie produkcyjnym.
Skala i rozmieszczenie ognisk
Wśród potwierdzonych przypadków występowały bardzo duże stada, co zwiększyło liczbę uśmierconych zwierząt. Wybrane przykłady największych stad dotkniętych HPAI:
Stado liczące ponad 341 tysiąca kur rzeźnych w powiecie żuromińskim
Stado liczące około 170 tysiąca kur hodowlanych w powiecie mławskim
Stado liczące ponad 104 tysiące kur hodowlanych w innym gospodarstwie powiatu mławskiego
Stada indyków i kaczek po kilkadziesiąt tysięcy sztuk w regionach warmińsko-mazurskim, wielkopolskim i lubelskim
Ogniska ND dotyczyły głównie stad niosek i indyków w kilku województwach, z pojedynczymi dużymi stadami przekraczającymi kilkadziesiąt tysięcy ptaków.
Regionalnie ogniska HPAI występowały m.in. w rejonach Mazowsza, Warmii i Mazur, Wielkopolski oraz Lubelszczyzny. Ogniska ND zgłaszano m.in. w województwach kujawsko-pomorskim, wielkopolskim i lubuskim. Rozmieszczenie przypadków wskazuje na presję zakażenia zarówno w regionach silnej produkcji przemysłowej, jak i w gospodarstwach o mniejszej skali.
Skutki produkcyjne i gospodarcze
W krótkim okresie największym bezpośrednim skutkiem jest utrata produkcji mięsa i jaj, konieczność dezynfekcji obiektów oraz ograniczenia w przemieszczaniu drobiu i produktów pochodnych. Likwidacja stad oznacza także koszty logistyczne i utylizacyjne oraz konieczność wprowadzenia stref zapowietrzonych i zapowietrzonych. W ujęciu rocznym 2026 zgromadzone dane wskazują już na multimilionowe straty liczebne stada drobiu, co może wpływać na podaż surowca i presję na ceny w kolejnych miesiącach.
Działania administracyjne i weterynaryjne
Za monitorowanie i raportowanie odpowiadają służby weterynaryjne, które prowadzą badania, ustalają zakres obszarów objętych ograniczeniami oraz nadzorują likwidację ognisk. W gospodarstwach objętych ogniskami zastosowano standardowe procedury: izolacja, likwidacja stada, dezynfekcja oraz nadzór sanitarno-epidemiologiczny. Rolnicy mają obowiązek zgłaszać podejrzenia choroby i stosować się do wyznaczonych ograniczeń ruchu.
Zalecenia dla producentów drobiu
Zintensyfikować bioasekurację przy wejściach do obiektów i na teren gospodarstwa: stała kontrola ruchu osób, pojazdów i sprzętu.
Gospodarstwa powinny utrzymywać zasady all-in/all-out tam, gdzie to możliwe, oraz separację linii produkcyjnych.
Wprowadzić dodatkowe bariery ochronne wobec ptaków dzikich: osłony wybiegów, zabezpieczenie zbiorników wodnych, ograniczenie dostępu dzikiego ptactwa do paszy i wody.
Regularna dezynfekcja środków transportu i urządzeń używanych do karmienia i pojenia.
Ścisłe monitorowanie kondycji stada, szybkie zgłaszanie podejrzeń do odpowiednich służb, prowadzenie pełnej dokumentacji wchodzących i wychodzących zwierząt oraz personelu.
Planowanie zapasów pasz i surowców na wypadek ograniczeń w przemieszczaniu, by uniknąć przerw w żywieniu.
Współpraca z lekarzem weterynarii i lokalnymi służbami w zakresie planów awaryjnych i komunikacji kryzysowej.
Rozważenie długoterminowych działań adaptacyjnych, takich jak modernizacja hal i systemów wentylacyjnych dla ograniczenia kontaktu z środowiskiem zewnętrznym.
Perspektywy i potrzeby sektora
Sektor drobiarski potrzebuje konsekwentnej strategii prewencyjnej, obejmującej szybką diagnostykę, sprawne mechanizmy kompensacji strat i wsparcie dla gospodarstw dotkniętych likwidacją stad. Kluczowe są także programy nadzoru w rejonach o intensywnej produkcji oraz edukacja rolników w zakresie bioasekuracji. W krótszym terminie można się spodziewać lokalnych zaburzeń podaży, a w dłuższym terminie procesy odtworzeniowe będą wymagały nakładów finansowych i czasu.
Podsumowanie
Ostatni tydzień kwietnia 2026 przyniósł skok zachorowań drobiu, co skutkowało wybiciem ponad miliona ptaków i potwierdziło, że choroby wirusowe pozostają poważnym zagrożeniem dla produkcji drobiu. Priorytetem dla producentów i służb jest wzmocnienie bioasekuracji, szybkie wykrywanie i skuteczne zarządzanie ogniskami, aby ograniczyć dalsze rozprzestrzenianie się chorób i złagodzić ekonomiczne skutki dla branży.
Zdjęcie - pliki.farmer.pl
