Naukowcy poszukują innowacyjnych metod wsparcia gleb obciążonych intensywną produkcją rolną. W ramach projektu BIOGLOBE, realizowanego przez konsorcjum pod przewodnictwem Uniwersytetu Warszawskiego, badacze koncentrują się na opracowaniu preparatów opartych na lokalnych mikroorganizmach glebowych oraz biostymulatorów, które mają na celu pobudzenie aktywności biologicznej gleby oraz wzmocnienie roślin.
Intensywna uprawa oraz długotrwałe stosowanie herbicydów i innych środków ochrony roślin mogą prowadzić do osłabienia naturalnej równowagi biologicznej gleby. To zjawisko ma negatywny wpływ zarówno na plony, jak i na jakość całego ekosystemu. Dlatego naukowcy dążą do odbudowy aktywności biologicznej gleby oraz ograniczenia skutków jej chemicznego obciążenia.
Projekt BIOGLOBE uzyskał znaczące wsparcie finansowe w wysokości ponad 12,5 mln zł z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki, przyznane przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej w ramach działania TEAM NET.
Zespół badawczy pracuje nad dwoma uzupełniającymi się rozwiązaniami:
Preparat oparty na lokalnych mikroorganizmach glebowych,
Biostymulator, który ma na celu pobudzenie aktywności biologicznej gleby oraz wzmocnienie roślin.
Jak podkreśla dr hab. Łukasz Drewniak, profesor Instytutu Bioinżynierii Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, gleba jest kluczowym podłożem, w którym produkowana jest żywność. Ochrona i poprawa jakości gleby jest niezwykle istotna, ponieważ zanieczyszczenia mogą być przenoszone przez rośliny i dalej w łańcuchu pokarmowym.
Mikroorganizmy obecne w glebie odgrywają fundamentalną rolę w utrzymaniu równowagi biologicznej, uczestnicząc w obiegu składników pokarmowych i wpływając na odporność upraw. Problem powstaje w momencie, gdy gleba jest narażona na intensywną chemizację przez wiele sezonów. Skutki tego procesu mogą obejmować pogorszenie struktury gleby, spadek zawartości materii organicznej, a także zwiększoną podatność na erozję.
Projekt BIOGLOBE ma odpowiedzieć na te wyzwania. Jego celem jest ograniczenie skutków nagromadzenia pozostałości herbicydów oraz odbudowa mikrobiologicznej równowagi gleby. Kluczowym elementem projektu jest wykorzystanie mikroorganizmów, które już istnieją w glebie i są przystosowane do tamtejszych zanieczyszczeń. Naukowcy wybierają te, które potrafią rozkładać herbicydy i jednocześnie wzmacniają ich liczebność, przywracając aktywność biologiczną w miejscach, gdzie została ona osłabiona.
Jednym z oczekiwanych efektów projektu jest poprawa jakości żywności oraz ograniczenie chemicznego obciążenia w rolnictwie. Dzięki odbudowie równowagi biologicznej gleby możliwe będzie zmniejszenie akumulacji pozostałości chemicznych oraz ograniczenie zapotrzebowania na nawozy i środki ochrony roślin.
Innowacyjne podejście do poprawy jakości gleby i żywności polega na eliminacji starych zanieczyszczeń oraz wprowadzaniu mikroorganizmów działających jako wspomagacze lub częściowe substytuty nawożenia. To podejście może zmniejszyć liczbę nawozów i środków ochrony roślin w środowisku.
Projekt BIOGLOBE nie ograniczy się jedynie do badań laboratoryjnych; planowane są także testy polowe w różnych lokalizacjach, takich jak Polska, Hiszpania i Peru. Te badania mają na celu ocenę skuteczności rozwiązań w różnych warunkach klimatycznych, glebowych oraz przy różnym poziomie chemicznego obciążenia.
Jak zauważa prof. Drewniak, testowanie rozwiązań w różnych strefach klimatycznych pozwoli na myślenie o ich realnym wdrożeniu, zarówno lokalnie, jak i globalnie. W ten sposób projekt BIOGLOBE ma potencjał, by wpłynąć na przyszłość produkcji rolniczej oraz poprawić jakość gleby i żywności na całym świecie.
Zdjęcie - pliki.farmer.pl
