Volgens tuinbouwkundigen Birgül en Samet Albayrak winnen Bacillus-soorten in 2026 steeds vaker terrein als biologisch middel tegen Botrytis cinerea in de kasteelt van aardbeien, vooral in dichte gewassen en bij hoge luchtvochtigheid. Zij wijzen erop dat chemische fungiciden weliswaar kortstondig effectief zijn, maar residu achterlaten en dat de schimmel resistentie kan ontwikkelen, wat in intensieve systemen een duurzaamheidsprobleem vormt. Bacillus vermindert residu en beperkt resistentievorming, waardoor het aantrekkelijk is voor telers die willen omschakelen naar minder chemie. De experts spreken vanuit praktijkproeven in substraatteelt en adviseren integratie in een breder ziektebeheersingsplan.
Werking en kolonisatie
Bacillus-soorten werken volgens de onderzoekers op meerdere fronten tegelijk: ze produceren lipopeptiden, enzymen en andere antimicrobiële stoffen die sporenkieming remmen en groei van schimmeldraden beperken. Deze stoffen grijpen vroeg in het infectieproces in, nog voordat zichtbare symptomen optreden, wat cruciaal is voor beheersing in de kas. Daarnaast koloniseren de bacteriën snel het bladoppervlak en vormen ze soms biofilmachtige structuren, waardoor ze ruimte en voedingsstoffen wegnemen van de schimmel. Producten remmen sporenkieming en verdringen schimmel door snelle bladkolonisatie.
Kasteeltpraktijk en dosering
Praktijkvalidatie in substraatsystemen op kokos laat zien dat Bacillus-toepassingen zowel via blad als via de wortelzone kunnen worden ingezet volgens vaste doseringsprogramma's. In perioden met hoge ziektedruk bleek in de proeven de behoefte aan chemische fungiciden duidelijk af te nemen; soms waren chemische ingrepen niet meer nodig. Vergelijkende proeven met meerdere Bacillus-soorten en doseringen benadrukken dat de toepassingsstrategie bepalend is voor het resultaat en dat vroege en juiste timing, met name tijdens de bloei, essentieel blijft. De onderzoekers melden een consistente verbetering van plantvitaliteit en minder ziekte over meerdere teeltcycli.
Houdbaarheid en marktwaarde
De effecten strekken zich uit tot de afzetfase: een stabielere microbiële samenstelling op het fruitoppervlak leidde in de waarnemingen tot minder bederf na de oogst en een langere houdbaarheid tijdens koeltransport en aanvoer naar de versmarkt. Voor telers die sturen op residuvrije levering en langere schapduur kan dit economisch relevant zijn. De onderzoekers adviseren Bacillus-toepassingen niet als op zichzelf staande maatregel maar als onderdeel van een geïntegreerd ziektebeheersingsplan, gecombineerd met gewasmanagement en monitoring.
De ervaring van Birgül en Samet Albayrak vormt volgens hen een praktisch alternatief voor bedrijven die in 2026 minder chemie willen gebruiken en willen werken aan duurzamere kasteelt van aardbeien, met aandacht voor dosering, timing en integratie in bestaande teeltschema's.
Foto - www.groentennieuws.nl
