Ministrowie rolnictwa państw Unii Europejskiej debatują na forum Rady UE na temat przyszłości Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) oraz narastających obaw związanych z wpływem cen paliw i nawozów na europejskich producentów rolnych. Tematem obrad jest również konflikt na Bliskim Wschodzie, który stał się kluczowym zagadnieniem, nadając debacie wyraźny wymiar geopolityczny.
Wzrost cen paliw rolniczych oraz nawozów sztucznych, będący bezpośrednią konsekwencją destabilizacji regionu, już teraz odczuwają europejscy rolnicy. Ministrowie kolejno przedstawiają skalę problemu w swoich krajach. Minister rolnictwa Francji, Annie Genevard, ostrzega przed zagrożeniem ekonomicznym dla europejskich producentów. Mówi, że "europejscy rolnicy w wielu przypadkach nie udźwigną ciężaru wzrostu cen paliw rolniczych", mimo krajowych środków pomocowych.
W kontekście kryzysu nawozowego, hiszpański minister rolnictwa, rybołówstwa i żywności, Luis Planas Puchades, podkreśla geograficzną koncentrację ryzyka. Wskazuje, że 49 proc. mocznika i 30 proc. amoniaku przechodzi przez Cieśninę Ormuz, co stawia Komisję Europejską przed ogromnym wyzwaniem. Podkreślił, że dostęp do nawozów należy traktować jako kwestia bezpieczeństwa żywnościowego.
Polski minister rolnictwa, Stefan Krajewski, zwraca uwagę na krytyczny wymiar problemu. Wskazuje, że wojna na Bliskim Wschodzie ma bezpośredni wpływ na prace polowe, a rolnicy potrzebują paliwa i nawozów. Przypomina o krokach już podjętych przez Warszawę, takich jak obniżenie VAT i akcyzy na paliwa, ale zaznacza, że korzyści z tych działań rozkładają się nierównomiernie między różne grupy rolników.
Jednym z najważniejszych tematów obrad jest Mechanizm Dostosowania Cen na Granicach z Emisjami Dwutlenku Węgla (CBAM), który obejmuje m.in. nawozy. Francja, Polska i Hiszpania mają różne stanowiska, ale zgadzają się co do tego, że obecny kształt mechanizmu uderza w europejskich rolników w trudnym momencie. Francja apeluje o tymczasowe zawieszenie CBAM, a Genevard wskazuje, że należy uwzględnić wyjątkowe okoliczności, które tworzą "sytuację impasu ekonomicznego".
Polska przyjmuje bardziej zdecydowane stanowisko, wskazując na konieczność ochrony krajowego przemysłu nawozowego. Krajewski podkreśla, że dalsze osłabienie krajowej produkcji nawozowej mogłoby wzmacniać pozycję rosyjskich eksporterów na rynku europejskim. Hiszpania proponuje, zamiast zawieszenia, dostosowanie przepisów dotyczących produktów związanych z sektorem nawozowym.
Kwestia przyszłości WPR po 2027 roku również dominuje w dyskusji. Francja i Hiszpania wyrażają niezadowolenie z propozycji Komisji Europejskiej. Genevard podkreśla, że nowa propozycja nie jest satysfakcjonująca, a Francja opowiada się za silniejszą, bardziej wspólnotową WPR. Planas z Hiszpanii wskazuje na potrzebę odzyskania wyjątkowości WPR oraz silnego instrumentu w postaci jednego rozporządzenia obejmującego wszystkie działania WPR.
Krajewski osadza debatę o WPR w kontekście finansowym, zwracając uwagę na potrzebę funduszy rekompensujących straty wynikające z nowych umów handlowych. Napięcia między długoterminowym planowaniem budżetowym a krótkoterminowymi potrzebami sektora pozostają jednym z kluczowych problemów omawianych na posiedzeniu.
Zdjęcie - agronews.com.pl
