Minister Stefan Krajewski zapowiedział w 2026 roku wprowadzenie elektronicznej rejestracji pasiek jako kluczowego elementu cyfryzacji sektora pszczelarskiego. Celem zmian ma być uproszczenie administracji, lepsze kierowanie wsparciem publicznym oraz poprawa nadzoru weterynaryjnego nad rodzinami pszczelimi. Minister wraz z przedstawicielami Polskiego Związku Pszczelarskiego (PZP) rozmawiał o praktycznych rozwiązaniach i harmonogramie działań na bieżący sezon. elektroniczna rejestracja pasiek jest przedstawiana jako narzędzie umożliwiające precyzyjne liczenie zasobów i szybsze reagowanie na zagrożenia.
Polska dysponuje znaczącym potencjałem produkcyjnym, szacowanym na około 2,4 mln rodzin pszczelich i niemal 100 tysięcy aktywnych pszczelarzy, przy rocznej produkcji miodu ocenianej w przedziale kilkudziesięciu tysięcy ton. Mimo tego krajowa samowystarczalność nie sięga pełnego zapotrzebowania, co stwarza zarówno wyzwania, jak i możliwości rozwoju branży. Precyzyjne dane o rozmieszczeniu pasiek pozwolą efektywniej alokować środki i planować programy wsparcia, a także monitorować import i jakość surowca.
Cyfryzacja systemów pasiecznych
Cyfryzacja ma obejmować integrację z aplikacjami takimi jak e-rolnik oraz z systemami nadzoru weterynaryjnego i kontroli jakości. W praktyce oznacza to gromadzenie danych o lokalizacji pasiek, liczbie rodzin, zabiegach weterynaryjnych oraz zdarzeniach (np. zatruć) w jednym zintegrowanym repozytorium. Związek pszczelarski deklaruje współpracę doradczą przy projektowaniu systemu, by rozwiązania odzwierciedlały praktykę prowadzenia pasiek i były ergonomiczne dla pszczelarzy. W planach jest również specjalne spotkanie eksperckie, które ma doprecyzować wymagania funkcjonalne i standardy integracji.
Korzyści planowanych rozwiązań są wielorakie: szybsze kierowanie dopłat, lepsze targetowanie interwencji weterynaryjnych, usprawnienie statystyk oraz większa przejrzystość pochodzenia miodu. W kontekście kontroli rynku integracja danych ma także ułatwić wykrywanie niezgodności w oznakowaniu i pochodzeniu produktu, co jest istotne w świetle rosnącego importu.
Postulaty i oczekiwania pszczelarzy
Waloryzacja stawki pomocy de minimis za przezimowaną rodzinę pszczelą, aby uwzględniała rosnące koszty utrzymania pasiek.
Uwzględnienie głosu PZP od początku procesu tworzenia planu strategicznego wsparcia sektora po 2027 roku.
Uczestnictwo PZP jako strony doradczej przy projektowaniu elektronicznej rejestracji pasiek i integracji systemów.
Ochrona rynku przed napływem tańszego miodu z wybranych kierunków importowych, w tym mechanizmy kontroli i oznakowania.
Usprawnienie komisji badających zatrucia pszczół oraz szkolenia dla policji i urzędników gminnych.
Usunięcie nieaktualnych oznaczeń terenów zapowietrzonych z gnilem amerykańskim tam, gdzie choroba nie występuje.
Wsparcie finansowe i regulacje rynkowe
Resort przypomina o dostępnych formach wsparcia i zwiększeniu środków na interwencje pszczelarskie, co ma poprawić gotowość do reagowania na kryzysy produkcyjne. Pszczelarze mogą także ubiegać się o dopłaty do przezimowanych rodzin pszczelich w obowiązujących ramach terminowych na 2026 rok, co ma łagodzić koszty sezonowe. Jednocześnie resort i inspekcje rynku pracują nad rygorystyczniejszym oznakowaniem pochodzenia miodu, które ma wejść w życie w połowie 2026 roku, oraz nad bazą wzorcową polskich miodów dla badań autentyczności prowadzoną przez odpowiednie instytucje.
Wyzwania operacyjne i następcze kroki
Wprowadzenie elektronicznej rejestracji wymaga konkretnych prac implementacyjnych: przygotowania standardów danych, interoperacyjności z istniejącymi aplikacjami rolniczymi, testów terenowych oraz szkoleń dla użytkowników. Konieczne są też procedury ochrony danych oraz jasne reguły dostępu dla służb weterynaryjnych i kontrolnych. Równolegle należy dopracować mechanizmy reagowania na zatrucia i przyspieszyć rozliczanie interwencji, tak aby digitalizacja przekładała się bezpośrednio na praktyczne korzyści dla pszczelarzy.
Podsumowanie i oczekiwania sektora
PZP podkreśla, że współpraca z MRiRW jest niezbędna, ale musi być poparta konkretnymi środkami finansowymi i organizacyjnymi oraz koordynacją działań prowadzoną we współpracy ze Związkiem. W ocenie środowiska, skoordynowana cyfryzacja oraz wzmocnione instrumenty wsparcia i ochrony rynku mogą przyczynić się do zwiększenia produkcji i odporności polskiego sektora pszczelarskiego. zwiększona pula o 20 mln zł na interwencje ma dać natychmiastowe wsparcie, a dalsze zmiany cyfrowe — długofalowe usprawnienia w zarządzaniu pasiekami.
Zdjęcie - www.agropolska.pl
