Choroby wąskich płodozmianów rzepaczanych. Jak chronić uprawy?
Rzepak ozimy jest trzecim najpopularniejszym gatunkiem na polskich polach, z areałem na poziomie 1,1 mln ha. Jednocześnie jest to roślina uprawiana pod dużą presją ze strony chorób i szkodników. Prawidłowy płodozmian, w którym rzepak rzadko trafia na to samo stanowisko, może pomóc w ograniczeniu tej presji. Jednak w praktyce wielu rolników decyduje się na inne podejście, co może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych upraw.
Rzepak ozimy bez wątpienia jest najważniejszą rośliną oleistą na polskich polach. Pod względem areału ustępuje jedynie pszenicy ozimej i kukurydzy. W przypadku rzepaku, w odróżnieniu od kukurydzy, konieczne jest wykonanie wielu zabiegów ochrony roślin, w tym fungicydowych i insektycydowych. Jednak nie można zapominać, że na presję agrofagów duży wpływ ma płodozmian.
Czym są płodozmian i zmianowanie? Płodozmian to zdefiniowana wieloletnia rotacja upraw w obrębie pól gospodarstwa. W dzisiejszych czasach zjawisko to traci na znaczeniu, gdyż często rezygnujemy z mniej opłacalnych gatunków, wprowadzając w to miejsce inne lub ograniczając ich liczbę, co prowadzi do skrócenia płodozmianu. O wyborze roślin na dane stanowisko często nie decyduje już płodozmian, a aktualna sytuacja na rynku płodów rolnych.
Zmianowanie to natomiast dobór gatunków uprawianych na danym polu, uwzględniający czynniki przyrodnicze, takie jak wartość przedplonowa czy możliwość hamowania rozwoju chorób, chwastów i szkodników. Optymalna strategia to naprzemienna uprawa roślin jedno- i dwuliściennych.
Wzorcowy płodozmian norfolski zakłada uprawę okopowych na oborniku, zbóż jarych z wsiewką koniczyny, koniczyny oraz zbóż ozimych. Zastąpienie zbóż jarych lepiej plonującymi ozimymi czy koniczyny innymi bobowatymi nie jest błędem, jednak skrócenie tego łańcucha i usunięcie wartościowych gatunków może przynieść negatywne skutki, na które rzepak ozimy jest szczególnie wrażliwy.
W związku z tym, aby chronić uprawy rzepaku, rolnicy powinni zwrócić szczególną uwagę na planowanie płodozmianu oraz stosowanie odpowiednich zabiegów agrotechnicznych. Długofalowe podejście do płodozmianu może znacząco wpłynąć na zdrowotność roślin oraz ich plonowanie. Warto również inwestować w nowe technologie i metody ochrony roślin, które pomogą w zabezpieczeniu upraw przed chorobami i szkodnikami.
Zdjęcie - pliki.farmer.pl
