Badania z 2026 roku wskazują, że fermentowana śruta rzepakowa może zastąpić śrutę sojową w diecie tuczników bez utraty wydajności produkcyjnej. W badaniu porównawczym wykorzystano grupy świń paszczonych dietami z 0%, 50%, 75% oraz 100% zastąpieniem śruty sojowej przez fermentowaną śrutę rzepakową i monitorowano wyniki produkcyjne oraz parametry jakości mięsa. Autorzy badania zastosowali proces fermentacji z udziałem enzymów i bakterii, co było kluczowe dla poprawy strawności surowca oraz ograniczenia substancji antyżywieniowych. Wyniki mają bezpośrednie znaczenie praktyczne w kontekście rosnących kosztów białka paszowego i dążenia do zmniejszenia zależności od importu soi.
Opis eksperymentu i metodyka badań Badanie przeprowadzono na grupie tuczników o masie końcowej w fazie tuczu, żywionych przez okres badawczy różnymi wariantami paszy, z kontrolą przyrostów i efektywności wykorzystania paszy. Fermentacja śruty rzepakowej obejmowała zastosowanie enzymów i kultur bakteryjnych, co miało na celu rozkład frakcji włóknistych i redukcję związków przeciwodżywczych. Porównania obejmowały zarówno parametry krwi, jak i cechy fizyczno-chemiczne mięsa po uboju, a także analizę składu aminokwasowego i profilu lipidowego. Schemat zastąpienia soi w kolejnych grupach pozwolił ocenić efekt zależny od udziału rzepaku w dawce.
Wyniki produkcyjne okazały się istotne z punktu widzenia praktyki hodowlanej — Brak spadku przyrostów i zachowanie efektywności wykorzystania paszy w grupach z rzepakiem oznacza, że całkowite zastąpienie soi nie pogorszyło wydajności. Utrzymanie średnich przyrostów oraz konwersji paszy przy różnych udziałach rzepaku sugeruje, że fermentowana śruta rzepakowa może być realną alternatywą w systemach tuczu. To otwiera możliwości ograniczenia kosztów i ryzyka związanego z importem białek roślinnych, pod warunkiem zabezpieczenia jakości procesu fermentacji i stabilności surowca.
Wpływ na zdrowie i metabolizm
Analizy biochemiczne wykazały korzystne zmiany metaboliczne u świń żywionych rzepakiem, w tym obniżenie stężenia cholesterolu całkowitego oraz spadek LDL w grupach z wyższym udziałem rzepaku. Obniżenie poziomu mocznika oraz enzymów wątrobowych sugeruje lepsze wykorzystanie aminokwasów z paszy oraz mniejsze obciążenie metabolizmu azotowego i wątroby. Takie zmiany mogą przekładać się na lepszy stan zdrowia zwierząt i mniejsze ryzyko metabolicznych komplikacji w stadzie, co ma znaczenie dla dobrostanu i kosztów leczenia.
Jakość mięsa i cechy technologiczne
Po uboju mięso zwierząt żywionych fermentowaną śrutą rzepakową wykazywało wyższe pH po 24 godzinach oraz mniejszy wyciek wody, co przekłada się na lepszą zdolność mięsa do zatrzymywania wilgoci i wyższą soczystość. Odnotowano także obniżenie siły ścinania i twardości mięsa, a włókna mięśniowe miały mniejszy obwód — cechy typowe dla bardziej kruchego i delikatnego mięsa. Analizy aminokwasowe wykazały wzrost poziomów treoniny i waliny oraz podwyższenie zawartości aminokwasów egzogennych i składników odpowiedzialnych za smak umami w grupie z pełnym zastąpieniem soi, co sugeruje potencjalną poprawę walorów smakowych produktu końcowego. Lepsza jakość mięsa ma bezpośrednie przełożenie na wartość rynkową i akceptację konsumentów.
Profil lipidowy mięsa także uległ korzystnym modyfikacjom — zmniejszył się udział kwasów nasyconych przy jednoczesnym wzroście udziału kwasów nienasyconych, co poprawiło stosunek wielonienasyconych do nasyconych. Chociaż poziom triglicerydów był nieco wyższy, ogólną oceniono profil tłuszczowy jako zdrowszy z punktu widzenia żywieniowego. Zmiany te wiążą się z obserwowaną w badaniu aktywnością genów związanych z syntezą tłuszczu i wydajnością mięśni.
Zastąpienie śruty sojowej fermentowaną śrutą rzepakową nie obniża przyrostów i utrzymuje konwersję paszy.
Fermentacja rzepaku poprawia strawność i redukuje substancje antyżywieniowe.
Mięso pochodzące od świń karmionych rzepakiem cechuje się wyższym pH, mniejszym wyciekiem wody i korzystniejszym profilem lipidowym.
Rekomendacje praktyczne dla producentów: konieczne jest kontrolowane wprowadzanie zmienionej paszy, weryfikacja jakości procesu fermentacji oraz monitoring parametrów zdrowotnych i produkcyjnych stada. Zaleca się prowadzenie prób kostkowych na poziomie gospodarstwa przed pełnym wdrożeniem, wdrożenie analizy kosztów z uwzględnieniem oszczędności na surowcach białkowych oraz współpracę z dostawcami fermentowanej śruty w celu zapewnienia stałej jakości.
Wprowadzać fermentowaną śrutę rzepakową etapami i monitorować wyniki.
Sprawdzać parametry biochemiczne i kondycję wątroby zwierząt.
Negocjować warunki dostaw i certyfikację procesu fermentacji.
Perspektywy rozwoju obejmują optymalizację procesów fermentacji na skalę gospodarczą, ocenę ekonomiczną w dłuższej perspektywie oraz testy w różnych systemach produkcji i na innych grupach wiekowych zwierząt. Potencjalne korzyści środowiskowe i ekonomiczne wynikające z ograniczenia importu soi oraz wykorzystania rodzimych surowców paszowych powinny być przedmiotem dalszych badań oraz programów wsparcia wdrożeniowego. Monitoring długoterminowych efektów na zdrowie stada i jakość mięsa pozostaje kluczowy.
Podsumowując, fermentowana śruta rzepakowa stanowi w 2026 roku obiecującą alternatywę dla śruty sojowej w tuczu świń, łącząc zachowanie wydajności z poprawą parametrów jakościowych i metabolicznych mięsa, co może mieć istotne znaczenie praktyczne dla hodowców i łańcucha produkcji żywności.
Zdjęcie - www.cenyrolnicze.pl
