De Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) waarschuwt dat de Nederlandse overheid geen samenhangende visie heeft op voedselzekerheid en dat het kabinet de eigen kwetsbaarheid op voedselgebied onderschat, waardoor een nieuwe nationale strategie dringend nodig is. De AIV presenteert deze conclusies in een briefadvies dat is aangeboden aan ministeries die over buitenlandse betrekkingen en landbouw en voedselbeleid gaan. De raad staat onder voorzitterschap van Bert Koenders en richt zich op samenhang tussen buitenlandse politiek en voedselbeleid.
Internationale kwetsbaarheid
De AIV wijst op concrete risico's in mondiale handelsroutes en markten en noemt als voorbeeld de recente blokkade van de Straat van Hormuz, die de toegang tot energie en kunstmest verstoort; tot wel 45 miljoen extra mensen kunnen hierdoor in acute honger belanden. De adviesraad koppelt deze directe schokken aan bredere trends zoals klimaatverandering, handelsconflicten en geopolitieke spanningen die de wereldwijde voedselvoorziening fragiliseren. Volgens de raad vergroten dergelijke schokken ook de druk op Nederlandse schakels in internationale ketens.
Nederland heeft veel kennis, hoogwaardige technologie en een sterk internationaal netwerk in landbouw en voedsel, maar volgens de AIV blijft het land kwetsbaar door het ontbreken van een overkoepelende aanpak; de meest fundamentele tekortkoming is het ontbreken van een overkoepelende voedselstrategie. Het huidige beleid is versnipperd over landbouw, handel, ontwikkelingssamenwerking, klimaat en geopolitiek, waardoor richting ontbreekt bij beleidskeuzes en de eigen kwetsbaarheid onvoldoende wordt aangepakt.
Afhankelijkheid en samenwerking
De adviesraad wijst erop dat Nederland en de EU sterk afhankelijk zijn van geïmporteerd veevoer, kunstmest en energie, vaak uit regio's met geopolitieke risico's, en dat die afhankelijkheid de weerbaarheid tegen marktverstoringen vermindert. De AIV adviseert langdurige, gerichte samenwerking met partnerlanden die sterk zijn in voedselproductie of grondstoffen, zoals Brazilië, Zuid-Afrika, Canada, Marokko en Thailand, om zowel verduurzaming als snelle crisisrespons mogelijk te maken.
De AIV roept het kabinet op een integrale voedselstrategie te ontwikkelen waarin Nederlandse kennis doelgericht wordt ingezet om weerbaarheid, gezondheid en duurzaamheid in de voedselketen te versterken; de Tweede Kamer heeft dit jaar eveneens om een dergelijke strategie gevraagd. De adviesraad benadrukt dat alleen gerichte internationale investeringen en langdurige partnerschappen Nederlandse positie en mondiale voedselzekerheid robuuster kunnen maken.
Foto - www.nieuweoogst.nl
