Volgens medeoprichters Yorick Bruins en Lukas Grosfeld koopt Wakuli rechtstreeks bij koffieboeren en stelt het gemiddeld 7,87 dollar per kilo te betalen, waarvan 6,59 dollar naar de boer gaat; het bedrijf wil daarmee de machtsverhoudingen in de koffieketen doorbreken. Wakuli profileert zich als specialty coffee-merk dat niet met tussenhandelaren werkt en nadruk legt op zowel prijsbeleid als productkwaliteit.
Directe keten en brandprofiel
In de branderij en distributieloods in Watergang liggen zakken koffiebonen met herkomstlabels naast elkaar; Wakuli werkt volgens de oprichters met vaste partners in producerende landen, zoals een coöperatie in Mbinga, Tanzania. Het bedrijf koopt rechtstreeks bij boeren en publiceert volgens hen openlijk welke bedragen zij betalen aan producenten, als onderdeel van hun transparantiebeleid.
De brandmethode onderscheidt Wakuli van grote koffieketens: iedere bonensoort krijgt een eigen profiel en er wordt vooral licht gebrand om aroma's te bewaren. Elke bonensoort wordt anders, maar altijd licht, gebrand, verklaren de oprichters, en zij tonen per batch grafieken met smaakprofielen (zure, bittere en zoete componenten). Volgens de founders verliest massaproductie die bonen samenvoegt veel smaak en leidt dat vooral tot bitterheid.
Wakuli zegt meer te betalen dan gebruikelijk in de markt en legt vast dat het bedrag dat boeren ontvangen onafhankelijk is van handelsspeculatie; volgens het bedrijf moet de prijs "bedragen wat iedereen in de keten nodig heeft om de toekomst van koffie vorm te geven". De onderneming meldt dat van het door hen genoemde bruto bedrag een groot deel direct naar de boer gaat en dat de resterende kosten export en verwerking dekken.
Retail en financiering spelen een rol in de formule: winkels fungeren als fysieke etalage voor herkomstverhalen en productbeleving en vullen online verkoop aan. Wakuli heeft inmiddels een landelijke aanwezigheid met meerdere vestigingen en kondigt verdere uitbreidingen aan voor dit seizoen; tegelijk kwam er kritiek dat de keten snel uniform straatbeeld creëert. Het bedrijf heeft meer dan 12 miljoen euro aan externe investeringen aangetrokken en noemt zowel impactinvesteerders als traditioneel durfkapitaal onder zijn financiers.
Kritiek en reactie lopen uiteen: tegenstanders vrezen commerciële opschaling ten koste van missie en kwaliteit, maar Wakuli stelt dat expansie alleen doorgaat als koffiekwaliteit en eerlijke betalingen gegarandeerd blijven. Volgens Bruins en Grosfeld is het huidige systeem een "neokoloniale industrie" waarin producenten te weinig marktinformatie en zeggenschap hebben, en hun bedrijfsstrategie is bedoeld om die verhoudingen te veranderen.
Foto - www.volkskrant.nl
