Bijtgedrag bij biggen met lange staarten ontstaat vaak zeer snel en vraagt directe, acute ingrepen van varkenshouders in het Zonvarken-project. Boeren melden dat het vaak begint met een klein wondje of een stukje pluim dat ontbreekt en binnen korte tijd kan escaleren tot bloedverlies en meerdere gewonden. Bijtgedrag ontstaat snel en vraagt direct actie. Zodra tekenen zichtbaar zijn, wordt orde herstel boven reguliere werkzaamheden geplaatst: wachten is geen optie.
Wie haal je eruit?
Er is geen eenduidige aanpak voor het verwijderen van dieren; sommige deelnemers halen zowel bijter als gewonde big uit de groep, anderen verwijderen alleen de bijter en behandelen de licht gewonde in groepsverband. De ernst van de verwondingen bepaalt de keuze, maar snelheid blijft cruciaal; gedragskenmerken zoals spitse oren, een holle buik en veel snuffelen kunnen aanwijzingen geven. Een veelgenoemd probleem is het vinden van de dader: "Het kost me zo een uur om de bijter te vinden en apart te zetten." In grotere groepen neemt die zoektocht toe en vallen vaak meer slachtoffers.
Ruimte en regels vormen een tweede knelpunt. Het vinden van extra opvangruimte ontbreekt op veel bedrijven. Velen improviseren met schotten of laten een hok leegstaan, wat direct productiecapaciteit en opbrengst kost. Tegelijkertijd beperkt regelgeving: volgens BLK mogen biggen na het spenen niet alleen liggen en ook niet gemengd worden, wat het apart zetten van bijters of gewonden complex maakt. De Dierenbescherming wordt genoemd als partij die kan meedenken over werkbare oplossingen voor beperkt mengen, maar er ontbreekt nog duidelijkheid over wat binnen de wet en BLK praktisch uitvoerbaar is.
Hokverrijking en praktijkimpact
Om bijtgedrag te beperken zoeken deelnemers continu naar afleiding: stro, kuilvoer, wilgentakken, grond, grote stenen, verschillende voedermengsels en dierlijke eiwitbronnen passeren de revue, maar gewenning komt snel. Naast materiaal speelt ook het stalklimaat een rol: verbeteringen daarin lijken effect te hebben, maar succes is bedrijfsspecifiek. De gevolgen van uitbraken zijn concreet en ernstig: extra arbeid, financiële verliezen door afgekeurde of afgeschreven dieren en meer werk bij de slachterij door staartbeschadigingen. Een deelnemer zegt: "Ik ben een koploper en vind het leuk om dit project te doen, maar ik merk dat ik al gefrustreerd raak. Ik zie op tegen 2030."
Foto - www.varkensbedrijf.nl
